Okushintshile
Ngokwemibiko ye-The Citizen Tanzania, i-World Meteorological Organisation ithi i-El Niño eqinayo cishe inethuba elingamaphesenti ayi-100 lokuqhubeka kuze kube uFebhuwari 2027, kanti isicongo esinamandla kakhulu silindelwe ngasekupheleni kuka-2026. UNobhala-Jikelele we-WMO, uCeleste Saulo, uxwayise ngokuthi isomiso nezikhukhula seziqalile ukuphazamisa imiphakathi, kwathi uNobhala-Jikelele we-UN, uAntónio Guterres, wathi amanzi afudumele ngokungavamile ephesheya kwePacific ezindaweni ezishisayo yiwo adala lesi simo.
Kungani Lokhu Kubalulekile
Lesi yisexwayiso ngengcuphe ekusebenzeni, hhayi into yokumangala nje ngesimo sezulu. Amabhizinisi okudla, abaqhubi bezokuthutha nezinkampani ezincike emanzini noma emandleni zingase zibhekane nokungaqiniseki okwengeziwe ekukhiqizeni, ekuthengeni nasekuhambiseni impahla uma isomiso noma izikhukhula zihlasela izigaba ezifanayo ochungechungeni lokuhlinzeka.
Ukubuka kwethu phambili (ukuqagela okunolwazi): ushintsho olushesha kakhulu kungenzeka kube ukwanda kokuhlela izimo ezingalindelekile. Lokho kusho ukubheka abahlinzeki, imizila, ubungozi obuhlobene namanzi kanye nalokho okulindelwe ngesitoko ngaphambi kokuba ukuphazamiseka kuphenduke isimo sokuxhamazela. I-El Niño ayiqinisekisi umphumela ofanayo yonke indawo, kodwa yenza izinhlelo ezakhelwe ezimweni zonyaka ezizinzile zingasathembeki kangako.
Indlela imiphumela engasabalala ngayo
Isomiso noma izikhukhula kungaqala kuphazamise ukukhiqizwa emapulazini. Uma umkhiqizo ubambezeleka noma wehla, abathengisi nabacubunguli bangase bathole imiqulu yempahla engabikezeleki kangako. Uma namanethiwekhi ezokuthutha ephazamiseka, ukudla kungase kutholakale kwenye indawo kodwa kube nzima ukukuhambisa lapho kudingeka khona.
Lokho kushintsha amandla okuxoxisana ochungechungeni. Amabhizinisi anabahlinzeki abengeziwe, imizila ehlukile noma izinto zokufaka ezigciniwe angase abe nenkululeko enkulu yokuzivumelanisa nezimo; lawo ancike ezikhathini ezimfishane zokuthenga angase abe nenkululeko encane. Ukulungiselela kusenesikhathi kunganciphisa ukuphazamiseka, ikakhulukazi lapho kusatholakala abahlinzeki abanye nezindlela ezihlukile zokuthutha.
Ukuhlolwa komthelela
- Abakhiqizi bezolimo besifunda: basengozini emasontweni azayo, njengoba ukushaqeka kwesimo sezulu kungaphazamisa ukuhlelwa komkhiqizo nezimo zokukhiqiza.
- Abathengisi nabacubunguli bokudla: basengozini emasontweni azayo, ngoba imiqulu yokuthengwa namashejuli okuletha kungase kungathembeki kangako.
- Abaqhubi bamanzi namandla: basengozini esikhathini esiseduze, njengoba i-WMO ihlonze yomibili imikhakha njengengasengozini futhi edinga ukuqashwa ngokuseduze.
- Iziphathimandla zokulawula izinhlekelele: isimo esixubile. Ulwazi lwesimo sezulu oluhambisana ne-WMO lungasiza ekuqondiseni izinsiza kusenesikhathi, kodwa ukwanda kwesomiso noma kwezikhukhula kungakhuphula izidingo zokusebenza.
Umthelela wesigaba sesibili ulula kodwa ubalulekile: ukukhiqizwa okuphazamisekile kungaphenduka inkinga yokusatshalaliswa, bese kuba inkinga yokutholakala kokudla. Isixhumanisi esibuthakathaka singase singabi ipulazi noma umgwaqo wodwa, kodwa kube yindawo yokudlulisela phakathi kwako.
Izimo ezingaba khona
Okungenzeka kakhulu
Uma isibikezelo se-WMO siqhubeka futhi imithelela ingalingani kunokuba ibe mibi ngokufanayo yonke indawo, ohulumeni, abaqhubi bezolimo namabhizinisi ochungechunge lokuhlinzeka bazokwandisa ukuqapha nezinhlelo zezimo ezingalindelekile kuze kufike esicongweni sango-2026. Lokho kufanele kunciphise okunye ukuphazamiseka, kodwa ukuhlelwa kokukhiqizwa nokuthuthwa kokudla kungase kuhlale kungabikezeleki kangako kuze kube uFebhuwari 2027. Lesi simo esiyisisekelo kungenzeka kakhulu ngoba i-WMO isivele icele ukuba kuthathwe izinyathelo kusenesikhathi futhi ihlonze imikhakha eminingana esengozini.
Izimpawu ezisekela lesi simo zingafaka izaziso zokulungela eziqondene nemikhakha ethile, izinhlelo ezilungisiwe zokuthenga noma zokuhlela ezokuthutha, kanye nokuqapha okunwetshiwe kwezolimo, amanzi, amandla noma ezokuthutha. Lesi simo singaba buthaka uma izibikezelo zehlisa isikhathi okulindeleke ukuthi lesi simo siqhubeke ngaso noma amandla aso, noma uma ukukhiqizwa nezokuthutha kuqhubeka kungaphazamisekile kakhulu.
Isimo esihle
Uma ulwazi lwesimo sezulu luguqulelwa esenzweni sendawo esifike ngesikhathi ngaphambi kokuba isimo sezulu esibi sibe sibi kakhulu, iziphathimandla namabhizinisi zingabeka izinsiza ezindaweni ezifanele, ziguqule indlela ezisebenza ngayo futhi zigcine ukuhamba kokudla nezokuthutha kujwayelekile kangcono. Inzuzo ebonakalayo kungaba ukuphazamiseka okumbalwa lapho izinyathelo zangaphambi kwesikhathi zihambisana nezimo zendawo.
Lesi simo siyaqina uma ohulumeni bememezela izinyathelo ezihlosiwe zokulungela futhi abaqhubi besebenzisa izinhlelo ezibhaliwe zezimo ezingalindelekile. Siya buthaka uma ukulungiselela kubambezeleka, kungahambisani kahle nezimo, noma kwehlulwa isomiso nezikhukhula.
Isimo esibi
Uma ukuqina ngasekupheleni kuka-2026 kuhambisana nokuphazamiseka okukhulu kwezolimo, ezokuthutha, amanzi namandla, amandla okukhiqiza nawokuthutha angase acindezeleke ngesikhathi esisodwa. Abathengisi nabacubunguli kuyobe sekufanele basebenze ngaphansi kwezimo zokuhlinzekwa eziguquguqukayo kakhulu ekuqaleni kuka-2027, ngesikhathi izidingo zokuphendula ezimeni eziphuthumayo zikhula.
Lesi simo siyaqina uma izinsizakalo zikazwelonke noma i-WMO zibika ukwanda kwesomiso noma kwezikhukhula futhi amanethiwekhi okukhiqiza ukudla noma ezokuthutha ebika ukuphazamiseka kokusebenza. Siya buthaka uma izimo eziqinile ze-El Niño zingavezi imithelela emibi yendawo noma uma ukulungela kunciphisa umonakalo.
Okufanele kubhekwe ngokulandelayo
- Izibuyekezo zezibikezelo ze-WMO kuze kube uFebhuwari 2027, ikakhulukazi ukuthi ziyakugcina yini ukuqhubeka okulindelekile nokuqina ngasekupheleni kuka-2026.
- Imibiko yesomiso noma yezikhukhula evela ezinsizakalweni zikazwelonke zesimo sezulu nezamanzi ethinta ezolimo, ezokuthutha, amanzi, amandla noma ukudoba.
- Izinyathelo eziqondile zokubhekana nezimo ezingalindelekile ezithathwa ohulumeni namabhizinisi ezinsukwini nasemasontweni azayo.
Comments
No comments yet.