Aarẹ UAE ni wọ́n fẹ̀sùn kàn pé ó kìlọ̀ fún Netanyahu nípa ìkọlù Hamas ṣáájú ọjọ́ 7 Oṣù Kẹwàá

Ohun tí ó yí padà

Gẹ́gẹ́ bí ìròyìn France 24, Haaretz sọ pé Aarẹ UAE, Mohamed bin Zayed Al Nahyan, ti kìlọ̀ fún Olórí Ìjọba Ísírẹ́lì, Benjamin Netanyahu, nípa ìṣiṣẹ́ Hamas ńlá kan tí a ń pète ní nǹkan bí ọ̀sẹ̀ kan àtààbọ̀ ṣáájú ọjọ́ 7 Oṣù Kẹwàá, 2023. Ọ́fíìsì Netanyahu pe ìròyìn náà ní “irọ́ pátápátá,” wọ́n sì sẹ́ pé àwọn aṣáájú méjèèjì bá ara wọn sọ̀rọ̀ ní àsìkò náà; ẹ̀sùn náà ti tún mú ìbáwí láti ọ̀dọ̀ Gadi Eisenkot àti Naftali Bennett lágbára ṣáájú ìdìbò Ísírẹ́lì ọjọ́ 27 Oṣù Kẹwàá.

Kí nìdí tí èyí fi ṣe pàtàkì

Èyí yí àríyànjiyàn kúrò lórí bóyá Ísírẹ́lì ti ní ìkìlọ̀, ó sì gbé e sí ohun tó ṣẹlẹ̀ lẹ́yìn tí ìkìlọ̀ kan lè ti dé ọ̀dọ̀ ẹni tó wà nípò gíga jù lọ. Ìbéèrè ìṣèlú tó le koko ni èyí: kì í ṣe ìkùnà nínú iṣẹ́ ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ tí kò ṣe kedere, bí kò ṣe ìkùnà tó ṣeé ṣe nínú ọ̀nà tí ìpinnu gbà ń kọjá, níbi tí ìgbẹ́kẹ̀lé, ìbánisọ̀rọ̀ àti ìmúrasílẹ̀ ti lè ní ipa.

Ìròyìn náà kò fi ìdí múlẹ̀ pé ìpè náà wáyé, pé Netanyahu gba ìkìlọ̀ kankan gbọ́, tàbí pé ìgbésẹ̀ kan lè ti yí ohun tó ṣẹlẹ̀ ní ọjọ́ 7 Oṣù Kẹwàá padà. Ṣùgbọ́n ẹ̀sùn náà fún àwọn alatakò rẹ̀ ní ọ̀nà kedere láti dán ìdarí rẹ̀ wò ní àsìkò kan tí ó ṣe pàtàkì lọ́pọ̀lọpọ̀. Bí ẹ̀rí ìmúdájú bá farahàn, ìtitẹ̀ lè kọjá ìforígbárí ìpolówó ìdìbò, kó sì kan àwọn ilé-iṣẹ́ tí a retí pé wọ́n máa ṣàyẹ̀wò àwọn ìfojúsọ́nà tí wọ́n ti gbà gbọ́ nígbà tí ìkìlọ̀ láti òde bá dé.

Àfiwé pẹ̀lú ìtàn

Nínú àkọsílẹ̀ AP nípa Zvi Zamir, olórí Mossad tẹ́lẹ̀ náà gba ìkìlọ̀ nípa ìkọlù Ejibiti àti Siria, ó sì fi ìkìlọ̀ náà ránṣẹ́ síwájú Ogun Yom Kippur ti Oṣù Kẹwàá 1973. Ìfarajọ́ tó wà nínú ìgbékalẹ̀ ọ̀ràn méjèèjì kò dùn: ìkìlọ̀ pàtàkì wà ṣáájú ìkọlù ńlá, ìbéèrè pàtàkì sì di bóyá àwọn aṣáájú gbà á gbọ́ tí wọ́n sì ṣe ìmúrasílẹ̀ yẹ.

Ìyàtọ̀ náà ṣe pàtàkì. Ìkìlọ̀ ọdún 1973 náà gba ọ̀nà àwọn ẹ̀ka ìmọ̀ ìjìnlẹ̀, ní wákàtí díẹ̀ ṣáájú ìkọlù ìṣọ̀kan láti ọwọ́ àwọn ìpínlẹ̀; ẹ̀sùn òde òní sì jẹ́ ẹ̀sùn tí a ń jiyàn lórí rẹ̀ nípa ìbánisọ̀rọ̀ ìṣèlú pẹ̀lú UAE, ní ọjọ́ díẹ̀ ṣáájú ìṣiṣẹ́ Hamas kan tí a ń pète. Ísírẹ́lì kò retí ìkọlù náà, wọ́n sì fara pàdánù ńlá ní 1973; àwọn ìwádìí tó tẹ̀ lé e sì ṣèrànwọ́ láti mú Golda Meir kúrò nípò, gẹ́gẹ́ bí the Guardian ṣe ròyìn. Ẹ̀kọ́ ibẹ̀ kì í ṣe pé ìtàn ti fúnni ní ìdájọ́ lórí ọ̀ràn yìí. Kàkà bẹ́ẹ̀, ó fi hàn pé ìkìlọ̀ máa ń di ọ̀ràn ìṣèlú tó gbóná nígbà tí kò bá ṣe kedere bí a ṣe gbà á àti bí a ṣe lò ó.

Ìṣàyẹ̀wò ipa

Ipò Netanyahu nínú ìjọba wà lábẹ́ ìtitẹ̀ ní àwọn ọ̀sẹ̀ tó ń bọ̀. Eisenkot àti Bennett ti ní ọ̀nà tó rọrùn láti kọlu u, tí ó so mọ́ ọjọ́ 7 Oṣù Kẹwàá; agbára ẹ̀sùn náà nínú ìdìbò yóò sinmi lórí bóyá àwọn olùdìbò máa béèrè ìtúpalẹ̀ tó péye tàbí wọ́n máa gba ìsẹ́ náà.

Àwọn olùdíje alatakò Ísírẹ́lì ti ní ọ̀ràn ìpolówó ìdìbò tí wọ́n lè lò ṣáájú ọjọ́ 27 Oṣù Kẹwàá. Bí wọ́n bá tẹ̀síwájú láti dojú kọ ìkìlọ̀ tí a fẹ̀sùn kàn náà, wọ́n lè mú jíjẹ́ ẹni tí a ó béèrè ìdáhùn lórí ààbò di ọ̀ràn pàtàkì nínú ìfẹ̀sẹ̀mulẹ̀ ẹni tó yẹ láti darí, dípò kí ó jẹ́ àríyànjiyàn tí ó jìnnà nípa àwọn ètò ìmọ̀ ìjìnlẹ̀.

Àwọn ilé-iṣẹ́ ààbò àti ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ lè dojú kọ́ ìṣàyẹ̀wò tó máa pé pẹ́ bí ẹ̀sùn náà bá rí ìtìlẹ́yìn tó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé. Ìbéèrè tó wúlò yóò jẹ́ bóyá a máa ń fi ìkìlọ̀ láti òde ránṣẹ́ sí ibi tó yẹ, dán wọn wò, kí a sì gbé wọn ga sí àwọn aláṣẹ tó yẹ kí àwọn ìfojúsọ́nà tó ti gbilẹ̀ má bàa di ohun tí kò ṣeé yí padà.

Àwọn ìṣeéṣe

Èyí tó ṣeé ṣe jù lọ: Ìfojúsọ́nà wa (ìrònú tó ní ìmọ̀ lẹ́yìn): bí àkọsílẹ̀ ìpè tí a fẹ̀sùn kàn náà kò bá hàn ní gbangba pẹ̀lú ìmúdájú aláìlégbẹ̀, ẹ̀sùn náà yóò wà gẹ́gẹ́ bí ọ̀ràn ìdìbò tí a ń jiyàn lórí rẹ̀ títí di ọjọ́ 27 Oṣù Kẹwàá. Àwọn olùfigagbaga yóò máa so ó mọ́ àkọsílẹ̀ Netanyahu ní ọjọ́ 7 Oṣù Kẹwàá, nígbà tí ọ́fíìsì rẹ̀ yóò máa tẹ̀síwájú nínú ìsẹ́ rẹ̀; èyí yóò jẹ́ kí ipa rẹ̀ lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ dúró sí ìtitẹ̀ ìpolówó ìdìbò, dípò ìwádìí ilé-iṣẹ́ tí a ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀.

Ìfẹ̀rẹ̀: Bí àríyànjiyàn náà bá mú ìṣàyẹ̀wò tó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé àti tó hàn gbangba wá nípa bí a ṣe ń dán ìkìlọ̀ láti òde wò tí a sì ń gbé wọn ga, àwọn olùṣe ìpinnu lè mú àṣà ṣíṣe ìdánwò àwọn ìfojúsọ́nà ewu-gíga lágbára ní oṣù mẹ́fà sí 12 tó ń bọ̀. Èyí yóò yí ẹ̀sùn ìṣèlú kan padà sí ìyípadà nínú ìlànà iṣẹ́: kí ìṣàyẹ̀wò pọ̀ sí i kí ìkìlọ̀ kan má tó di ohun tí a kọ̀ sílẹ̀.

Ìpalára: Bí ẹ̀rí bá ti ẹ̀sùn náà lẹ́yìn, tí ìdáhùn tó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé kò sì tẹ̀ lé e, jíjẹ́ ẹni tí a ń béèrè ìdáhùn fún ọjọ́ 7 Oṣù Kẹwàá lè di ìdènà tó jinlẹ̀ sí ipò ìṣèlú Netanyahu lẹ́yìn ìdìbò. Abajade rẹ̀ yóò jẹ́ ìforígbárí tó máa pẹ́ lórí bóyá àwọn aṣáájú ìṣèlú mú ìkìlọ̀ lọ́nà tó ní ojúṣe, pẹ̀lú ìtitẹ̀ tó lè kan àwọn ẹ̀ka ààbò tí wọ́n lè ti gba tàbí ṣàyẹ̀wò wọn.

Ohun tí a yẹ kí a máa wo lẹ́yìn èyí

• Ìmúdájú aláìlégbẹ̀, tàbí ẹ̀rí tó ta ko ìbánisọ̀rọ̀ Mohamed bin Zayed-Netanyahu tí a fẹ̀sùn kàn.
• Bóyá àwọn olùdíje alatakò yóò tẹ̀síwájú láti sọ ẹ̀sùn náà di ọ̀ràn ìpolówó ìdìbò ṣáájú ọjọ́ 27 Oṣù Kẹwàá, àti bóyá ọ́fíìsì Netanyahu yóò yí ìdáhùn rẹ̀ padà tàbí túbọ̀ ṣàlàyé e.
• Ìwádìí èyíkéyìí tí a bá kéde nípa bí àwọn aláṣẹ ìṣèlú àti ààbò Ísírẹ́lì ṣe ń ṣàyẹ̀wò, tí wọ́n sì ń gbé ìkìlọ̀ láti òde ga.