Nea asesa
Sɛdeɛ AP Business amanneɛbɔ kyerɛ no, Iran ama pɛtro a obi tɔ boro lita 110 ɔbosome biara boɔ ayɛ mmɔho mmienu. Seesei, lita biara a ɛboro saa dodoɔ no boɔ yɛ rial 100,000, bɛyɛ sɛnt 7. Yei ne boɔ a wɔama so ne mprenu so firi Ɔpɛnimma.
Ɔman no pɛtro kyekyɛ adwuma no panin, Keramat Veis Karami, kaa sɛ adetɔfoɔ no mu 15% na boɔ foforɔ yi bɛka wɔn. Aban ka sɛ wɔde sika a wɔbɛnya aka ho no bɛma mmusua.
Deɛ enti a ɛho hia
Nnipa pɔtee bi na boɔ foforɔ yi ka wɔn tẽẽ. Nanso, pɛtro boɔ a akɔ soro no tumi ma nnwuma afoforɔ nso boɔ kɔ soro. Sɛ ɔkafoɔ bi tɔ boro ɔbosome no mu lita dodoɔ a wɔahyɛ no a, ɛhɔ ara na ɛsɛ sɛ ɔtua sika pii. Obi a ɔde taksi yɛ adwuma anaa ɔde nneɛma kɔma nkurɔfoɔ bɛtumi ama ne ka akɔ soro de atua sika a abɛka ho no.
Sɛ ɛba saa a, ɛbɛtumi ama mmusua a nneɛma boɔ rekɔ soro rema wɔn ho kyere wɔn no ho akyere wɔn paa. Amanneɛbɔ no kyerɛ sɛ afe biara nneɛma boɔ kɔ soro bɛyɛ 67%.
Amanneɛbɔ no kyerɛ sɛ, wɔƆsanaa mu no, Iran de pɛtro lita ɔpepem 145 na ɛyɛɛ adwuma da biara. Nanso, ɔman no ankasa tumi yɛ lita ɔpepem 122 da biara. Sɛ boɔ a akɔ soro wɔ pɛtro a ɛboro lita 110 no so ma nkurɔfoɔ te akwantuo a ɛnyɛ ahiasɛm so a, ɛbɛtumi ate pɛtro a ɛsɛ sɛ wɔtɔ firi amannɔne no so. Sɛ wɔante wɔn pɛtro a wɔde yɛ adwuma no so a, ɛho bɛhia ara sɛ wɔtɔ bi firi amannɔne.
Asɛm no gyina sɛdeɛ sika a wɔde bɛma mmusua no bɛdu wɔn nkyɛn ntɛm, ne sɛ ɛbɛdu mmusua pii a ɛsɛ sɛ wɔnya bi no nkyɛn anaa. Ɛno na ɛbɛkyerɛ sɛ sika no bɛtumi atua pɛtro ho ka a abɛka ho no anaa.
Yɛn nsusuiɛ a ɛgyina nsɛm a yɛwɔ so ne sɛ, nnawɔtwe kakra a ɛdi anim no mu, wɔn a wɔde pɛtro pii yɛ adwuma no bi bɛtumi ate akwantuo a ɛnyɛ ahiasɛm so. Saa berɛ no ara mu, nnwuma a wɔde kar yɛ wɔn adwuma bɛtumi asɔ ahwɛ sɛ wɔbɛtumi de ɛka a abɛka ho no bi ato wɔn adetɔfoɔ so anaa.
Esiane sɛ nnipa kakra na nsakraeɛ yi ka wɔn tẽẽ nti, ɛte sɛ ɔkwan a wɔfa so te ɔhaw no so kakra. Ɛnyɛ pɛtro boɔ nhyehyɛeɛ no nyinaa na wɔresesa. Nanso, sɛ nnwuma afoforɔ ka kɔ soro ntɛm ansa na mmoa no aduru mmusua nkyɛn a, nea ɛbɛfiri mu aba no bɛtumi atrɛ.
Deɛ ɛsii kane no
2019 pɛtro boɔ a wɔmaa so no ma yɛhu amanyɔsɛm mu ɔhaw a ɛbɛtumi afiri boɔ nsakraeɛ bi a wɔbu no sɛ ɛyɛ akontabuo ho asɛm kɛkɛ mu aba.
Nsakraeɛ mmienu no nyinaa maa pɛtro a aban boa ma ne boɔ ba fam no bi a obi bɛtɔ aka ho no boɔ kɔɔ soro. Wɔde bɔhyɛ sɛ wɔbɛboa mmusua kaa emu biara ho.
Nsonsonoeɛ titire no ne nnipa dodoɔ a nsakraeɛ no ka wɔn ne sɛdeɛ ɛtrɛ. Wɔ2019 mu no, wɔsesaa nhyehyɛeɛ no nyinaa prɛko pɛ. Saa deɛ yi ka pɛtro a obi tɔ boro lita 110 no nko ara. Atumfoɔ ka sɛ ɛka adetɔfoɔ no mu bɛyɛ 15%. Ansa na wɔreka saa boɔ yi ho no, na wɔde nhyehyɛeɛ a pɛtro boɔ gu ahodoɔ sɛdeɛ obi tɔ no dodoɔ teɛ no aba dedaw wɔƆpɛnimma mu.
Boɔ a wɔmaa so kane no maa nkurɔfoɔ yɛɛ ɔyɛkyerɛ wɔ nkuropɔn ne nkuro bɛboro 100 mu. Ɛno akyi no, wɔde ahoɔden hyɛɛ ɔyɛkyerɛ no so. AP faa Amnesty International nsɛm kaeɛ akyire yi sɛ wɔkumm nnipa anyɛ yie koraa 321, na wɔkyeree nnipa mpempem pii.
Deɛ ɛsii no kyerɛ sɛ ɛsɛ sɛ wɔhwɛ sɛ mmusua bɛnya sika a wɔahyɛ wɔn bɔ no ntɛm anaa. Ɛsɛ sɛ wɔsan hwɛ sɛ pɛtro boɔ a akɔ soro no bɛma da biara da nnwuma ho ka nso akɔ soro anaa.
Sɛdeɛ ɛbɛtumi aka nnwuma afoforɔ
Deɛ ɛdi kan no da adi pefee. Seesei, pɛtro a obi tɔ boro lita dodoɔ a wɔahyɛ no boɔ yɛ boɔ a wɔtuaa firi Ɔpɛnimma no mmɔho mmienu. Wɔn a wɔde kar twa akwan tenten yɛ adwuma no bɛtumi ahu sɛ wɔn adwuma ho ka akɔ soro wɔ nnawɔtwe kakra mu.
Deɛ ɛbɛdi ɛno akyi deɛ, ɛnni hɔ sɛ ɛbɛba ampa. Sɛ taksi ne nneɛma a wɔde kɔma nkurɔfoɔ adwuma mu nnipa bebree tɔ pɛtro boro lita dodoɔ no a, wɔbɛtumi ama wɔn ka akɔ soro. Ɛno bɛgyina sɛ wɔbɛtumi ayɛ saa a wɔn adetɔfoɔ pii nnyae wɔn nkyɛn ba no so. Sɛ saa tebea no ba a, wɔn a wɔde saa nnwuma no di dwuma bɛtumi atua kar ka anaa nneɛma a wɔde ba wɔn nkyɛn ho ka pii.
Sɛ wɔn mu dodoɔ no ara antɔ pɛtro ammoro lita dodoɔ no a, ɛrenyɛ mmerɛ sɛ ɛka no bɛkɔ afoforɔ so. Saa ara nso na ɛbɛyɛ sɛ wɔn ankasa tua ɛka a abɛka ho no, anaa wɔnya sika mmoa a ɛtua ɛka no fa kɛseɛ.
Wɔn a nsakraeɛ no bɛka wɔn
• Wɔn a wɔde pɛtro pii yɛ adwuma no sika rentɔ pɛtro pii sɛ kane no bio wɔ lita 110 no akyi. Wɔbɛte saa nsakraeɛ no nka ntɛm ara. • Taksi adwuma ne nneɛma a wɔde kɔma nkurɔfoɔ adwuma no ho ka bɛtumi akɔ soro wɔ pɛtro a wɔtɔ boro lita dodoɔ no ho. Ebia ɛsɛ sɛ wɔpene mfasoɔ kakra so, wɔte akwantuo a wɔnya mu mfasoɔ kakra no so, anaa wɔma wɔn ka kɔ soro. • Mmusua a wɔahyɛ wɔn sika mmoa ho bɔ no bɛtumi anya mfasoɔ ne ɔhaw nyinaa. Sika no bɛtumi aboa wɔn ma wɔatua wɔn afie ka. Nanso, wɔnhyɛɛ berɛ a wɔde bɛma wɔn, sika dodoɔ no ne wɔn a wɔfata sɛ wɔnya bi no mu nseɛ da. • Sɛ pɛtro a nkurɔfoɔ hia no so te bɛn lita ɔpepem 122 a amanneɛbɔ no ka sɛ ɔman no tumi yɛ da biara no a, ɛbɛtumi ate pɛtro a ɛsɛ sɛ Iran tɔ firi amannɔne no so. Sɛ dodoɔ a nkurɔfoɔ hia no ansesa a, ɛho bɛhia ara sɛ wɔtɔ bi firi amannɔne.
Deɛ ɛbɛtumi asi
Deɛ ɛbɛtumi aba paa
Sɛ akontaa a ɛkyerɛ sɛ nsakraeɛ no ka 15% no bɛn nokorɛ a, na sika mmoa no nso ntua pɛtro a wɔtɔ boro lita dodoɔ no ho ka a abɛka ho no nyinaa a, wɔn a ɛka wɔn no bɛte pɛtro a wɔde yɛ nneɛma a ɛnyɛ ahiasɛm no so. Anaasɛ wɔn ankasa bɛtua ɛka no wɔ nnawɔtwe kakra a ɛdi anim no mu.
Wɔn a wɔde kar yɛ adwuma bɛtumi asɔ ahwɛ sɛ wɔbɛtumi de ɛka a abɛka ho no bi aka kar ka ho anaa. Nanso, ɛho bɛhia ara sɛ wɔtɔ pɛtro firi amannɔne, ɛfiri sɛ nsonsonoeɛ a amanneɛbɔ no kyerɛ wɔ pɛtro a wɔde yɛ adwuma ne nea ɔman no tumi yɛ ntam no so.
Sɛ pɛtro a wɔde yɛ adwuma no so te firi Ɔsanaa mu dodoɔ a ɛboro berɛ biara deɛ no so a, ɛbɛboa ama saa nsusuiɛ yi ayɛ den. Sɛ pɛtro a nkurɔfoɔ hia no nkɔ soro ntɛm sɛ kane, anaa kar ka foforɔ ba a, ɛno nso bɛboa. Sɛ pɛtro a wɔde yɛ adwuma no tena Ɔsanaa mu dodoɔ no ara so anaa ɛboro so a, ɛbɛma saa nsusuiɛ yi ayɛ mmerɛ.
Deɛ ɛbɛtumi ama tebea no atu mpɔn
Sɛ nkurɔfoɔ tumi te kar akwantuo a ɛnyɛ ahiasɛm so, na sika mmoa no du mmusua a wɔahyɛ ama wɔn no nkyɛn ntɛm a, pɛtro a wɔtɔ boro lita dodoɔ no bɛtumi ate so wɔ abosome nsia kɔsi 12 mu. Saa so teɛ no bɛtumi adɔɔso ama pɛtro a ɛsɛ sɛ wɔtɔ firi amannɔne no so ate.
Wɔn a wɔn adwuma gye pɛtro pii no bɛtumi ahyehyɛ wɔn akwan yie anaa wɔate akwantuo a wɔnya mu mfasoɔ kakra no so. Saa kwan no bɛtumi ama wɔanya mmuaeɛ a ɛho renhia sɛ wɔma wɔn nnwuma ka nyinaa kɔ soro.
Sɛ pɛtro a wɔde yɛ adwuma no kɔ so te bɛn dodoɔ a ɔman no tumi yɛ a, ɛbɛboa saa nsusuiɛ yi. Adanseɛ sɛ wɔde sika mmoa no ama mmusua, ne kar ka a ɛnsesa, nso bɛboa.
Deɛ ɛbɛtumi ama tebea no asɛe
Sɛ wɔn a wɔde kar twa akwan tenten yɛ adwuma no de ɛka a abɛka ho no to wɔn adetɔfoɔ so a, taksi ne nneɛma a wɔde kɔma nkurɔfoɔ ho ka bɛtumi akɔ soro. Sɛ saa berɛ no ara mu sika mmoa no kyɛ, ɛnnɔɔso, anaa ɛho nsɛm nna hɔ pefee a, mmusua bɛtumi abrɛ paa wɔ wɔn afie ka tua mu.
Wɔ ɔman a amanneɛbɔ kyerɛ sɛ afe biara nneɛma boɔ kɔ soro 67% mu no, pɛtro boɔ nsakraeɛ no bɛtumi aka nnipa pii asene 15% a ɛka wɔn tẽẽ no.
Sɛ kar ka kɔ soro, sika mmoa no kyɛ, anaa nkurɔfoɔ bom sɔre tia boɔ foforɔ no a, ɛbɛboa ama saa nsusuiɛ yi ayɛ den. Sɛ mmusua nya sika no ntɛm na ɛda adi sɛ aduru wɔn nkyɛn a, ɛbɛma nsusuiɛ no ayɛ mmerɛ. Saa ara nso na ɛbɛyɛ sɛ pɛtro a wɔde yɛ adwuma no so te na nnwuma afoforɔ boɔ nkɔ soro.
Deɛ ɛsɛ sɛ yɛhwɛ deɛ ɛdi hɔ
• Pɛtro a wɔde yɛ adwuma da biara, sɛ wɔde toto Ɔsanaa mu lita ɔpepem 145 a ɛboro berɛ biara deɛ no ho a. • Mmusua a wɔfata sɛ wɔnya sika mmoa no, berɛ a wɔbɛnya, ne sɛ wɔde ama wɔn ampa anaa. • Taksi, nneɛma a wɔde kɔma nkurɔfoɔ ne kar akwantuo afoforɔ ka mu nsakraeɛ, anaa sika foforɔ a wɔgye ka ho. • Pɛtro dodoɔ a wɔtɔ firi amannɔne ne nsɛm a atumfoɔ de to dwa fa pɛtro a ɛwɔ hɔ ho, sɛ wɔde toto lita ɔpepem 122 a ɔman no ankasa tumi yɛ da biara no ho a.
Comments
No comments yet.