Nepal ezali kaka koluka bato na batuneli ya bisika ya kobimisa kura, pɔsɔ mibale nsima ya mpela oyo ebomi bato

Makambo ya sika

Kolanda sango ya France 24, Nepal ezali kaka koluka bato na batuneli ya Trishuli 3A, Trishuli 3B mpe Chilime, bisika oyo ebimisaka kura na mai. Pɔsɔ mibale eleki banda mai, pɔtɔpɔtɔ mpe biloko oyo mai ezalaki komema ekɔtaki na makasi na mokolo ya 26 Augústo. Mpela yango eutaki na kokwea ya ngomba oyo ezipami na zɛlo pene na ndelo ya Chine ná Nepal.

Na Nepal ná Chine, bato koleka 1,410 bakufi mpe 5,651 bazali kolukama. Nepal ezwi bibembe 1,367 mpe etángi bato 5,132 oyo bazali kolukama. Chine epesi motángo ya bato 43 oyo bakufi mpe 519 oyo bazali kolukama.

Bato 3 babikisami na batuneli tii sikoyo. Bato mibale ya Nepal babikisamaki na mokolo ya mitano, mpe mobali moko ya Chine na mokolo ya pɔsɔ. Bankama ya basali ya bisika oyo ebimisaka kura na mai mpe bato ya bikólo mosusu bazali kaka kolukama.

Bapolisi ya Nepal bakómisi mosala ya koluka bato na bisika mingi koleka pembenipembeni ya ebale Bhotekoshi. Bazali mpe kosalela badrone. Bankóto ya bato oyo balongwá na bandako na bango bazali kaka kofanda na bakaa. Save the Children elobi ete motángo ya bana oyo bakabwani na baboti na bango ekoki kokóma 540.

Ntina ya makambo yango

Bato bakoki naino kozala bakangami na batuneli. Kasi mosala ya kozongisa bomoi na ndenge ya liboso na etúká mobimba etaleli mpe oyo ekosalema kuna. Kobikisa bato esengeli kozala liboso. Yango ekoki kozongisa nsima botali ya bisika oyo ebimisaka kura mpe kobandisa yango lisusu, atako ezali na ntina mpo na kura ya Nepal.

Misala mibale ya nokinoki esengeli bongo kokende nzela moko: kosalisa bato mpe kobongisa bisika oyo ebebisami. Na bakaa, kobatela bato mpe koluka bandeko na bango ezali bosɛnga ya lelo. Ezali mingimingi bongo mpo na bana oyo bakabwani na baboti, basi mpe bituluku ya bato oyo bazali mingi te na kati ya bato nyonso. Bapolisi balobi ete basi mpe bituluku yango bakoki kozala na likama monene koleka ya konyokwama.

Pembenipembeni ya ebale, ndenge bisika ya kobimisa kura ekozala nsima ya botali ekosalisa koyeba soki likama oyo ebomi bato ekomema mpe mikakatano ya ntango molai mpo na kozwa kura mpe kosala misala ya nkita na etúká.

Ndenge nini mpenza ngomba oyo ezipami na zɛlo ekweaki eyebani naino malamu te. Mpo na bato oyo bakoki kozala na bomoi na batuneli, likambo oyo eyebani sikoyo ezali ete bakonzi bandimisi te ete moto mosusu abikisami banda mokolo ya pɔsɔ.

Ndenge mikakatano ekoki kokóma mosika

Soki mosala ya kofungola nzela mpo na kobikisa bato to biloko oyo ebebisami epekisi Trishuli 3A, Trishuli 3B mpe Chilime kosala ndenge ekanamaki, kura oyo ebimisamaka na mai ekoki kokita. Bato mpe bakompanyi oyo basalelaka kura bakoki bongo kotya motema mingi koleka na kura ya bisika mosusu, na oyo euti na mikili mosusu, to kokitisa bosaleli na bango tii bisika yango ekozonga na mosala.

Yango ekosalema kaka soki makambo yango epesi yango nzela; ezali naino likambo ya solo te. Likama yango ekozala moke soki botali emonisi ete biloko ya mosala ebebi mingi te. Ekozala mpe moke soki mosala ya kobikisa bato esili kozanga kopekisa kobongisa bisika yango, to soki kura ya bisika mosusu ekoki kokokisa oyo ezangi.

Mpo na koyeba ndenge makambo ezali kokende, esengeli kolanda balapolo ya ezalela ya batuneli mpe mikolo oyo bisika yango ekozonga na mosala. Esengeli mpe kolanda kura oyo ekoki kobimisama, oyo ekouta na mikili mosusu mpe bibongiseli nyonso ya mbalakaka mpo na kura.

Nani akoki kozwa mikakatano, mpe mpo na ntango nini

• Mabota oyo elongwá na bandako: na likama na boumeli ya bapɔsɔ. Bankóto ya bato bazali kofanda na bakaa. Bisika ya kolala, bobateli mpe lisungi mpo na mpasi ya motema etaleli misala ya lisungi.
• Bana oyo bakabwani na baboti: na likama na boumeli ya bapɔsɔ. Kolanda makambo oyo epesami, motángo na bango ekoki kokóma 540. Koyeba bana yango, koluka mabota na bango mpe kobatela bango ezali misala ya liboso.
• Basali mpe baoyo batambwisaka bisika ya kobimisa kura na mai: matomba mpe mikakatano na boumeli ya mikolo. Koluka bato ekoki naino kobikisa bomoi. Kasi ezali mpe kozongisa nsima botali ya mobimba mpe kobongisa bisika yango misato.
• Bakonzi oyo bazali na mokumba ya kotonga lisusu: na likama mpo na ntango molai. Nepal elobi ete kotonga lisusu ekoki kosɛnga bamiliare ya dolare. Soki bato baumeli na bakaa mpe biloko ya misala ya bato nyonso etikali kobeba, ekokóma mpasi koleka kopesa myango ya bozongisi bomoi likebi mpe makoki oyo ezali kaka moke.

Ndenge makambo ekoki kokende

Oyo tokanisi, na kotalela makambo oyo eyebani, kasi oyo endimisami naino te:

Oyo emonani ete ekoki kosalema mingi koleka

Soki bakonzi bandimisi te ete bato mosusu bamonani na bomoi, mosala ekoki kobanda kobongwana na bapɔsɔ ezali koya. Bakoki koleka mokemoke na koluka kobikisa bato mpe kotya mingi makasi na koluka bibembe, kobatela bato na bakaa mpe kobongisa myango ya kotonga lisusu. Yango nde emonani ete ekoki kosalema mingi koleka, mpo bakonzi bandimisi te ete moto mosusu abikisami banda mokolo ya pɔsɔ.

Baoyo batambwisaka bisika ya kobimisa kura na mai bakoleka bongo na mosala ya kofungola banzela ya lisungi ya nokinoki mpe bakobanda kotala oyo ebebi mpe kopona mikolo ya kobongisa yango. Yango ekoki koyebisa soki kura ekozala mingi to moke na boumeli ya sanza 6 kino 12 oyo ekolanda.

Makanisi yango ekozala na ntina mingi koleka soki bakonzi bazali kopesa sango ya kozwa bibembe na esika ya kobikisa bato. Ekozala mpe bongo soki baoyo batambwisaka bisika yango babimisi balapolo ya oyo ebebi to manaka ya kofungola lisusu, mpe soki misala ya kobatela bato na bakaa mpe kosangisa mabota ezali kokoba.

Nzokande, yango ekomonana ete ekoki kosalema mingi te soki babikisi bamoni bato mosusu na bomoi, soki bisika ya kobimisa kura ezongi mbala moko na mosala mobimba, to soki mabota ekoki kolongwa noki na bakaa kozanga likama.

Soki makambo ebongi koleka

Soki babikisi bakoki kokɔta kozanga likama to bamoni bato mosusu na bomoi, bato mpe bisaleli ya koluka bakoki kotindama na misala mosusu noki koleka. Soki baingénieur bakoki kolongola noki biloko oyo ekangi bisika yango mpe kopesa nzela ya kosalela yango, kura oyo ezangi ekoki kozonga. Yango ekoki kokitisa mikakatano ya basali mpe ya bato oyo basalelaka kura. Misala ya kosangisa mabota ekoki mpe kokitisa ntango oyo bana bazali mosika na baboti na bango.

Makambo yango ekomonana ete ekoki kosalema mingi koleka soki bakonzi bandimisi ete bato babikisami mpe soki kokɔta na batuneli ezali lisusu na likama te. Kokokisa noki biteni ya mosala ya kobongisa bisika yango mpe kokita ya motángo ya bana oyo bakabwani na baboti ekolendisa mpe makanisi yango.

Ekoki kosalema mingi te soki basali bakoki kokɔta kozanga likama te, soki botali emonisi ete biloko mingi ebebi, to soki motángo ya bato na bakaa mpe balapolo ya kokabwana ya mabota ezali komata.

Soki makambo ebebi koleka

Soki bato mosusu bamonani na bomoi te mpe batuneli to bisika ya pembenipembeni ya ebale ebebi mingi, mabota ekoki kotikala na bakaa ntango molai koleka. Soki kobongisa bisika ya kobimisa kura na mai eumeli, misala ya nkita na etúká ekoki mpe kozela. Yango ekoki kobakisa bosɛnga ya makoki mpo na kotonga lisusu, mingimingi soki bandako ya kofanda mpe bisika ya kozwa kura mpo na kozwa esika ya oyo ebebi ezwami te.

Yango ekomonana ete ekoki kosalema mingi koleka soki bakonzi babakisi ntango ya kosalela bakaa to balobi ete bosɛnga ya bobateli ezali kokóma monene. Ekozala mpe bongo soki baoyo batambwisaka bisika ya kura bazongisi nsima mikolo ya kobongisa yango to bamoni ete ebebi mingi, mpe soki Nepal ezwi bibongiseli ya mbalakaka mpo na kura to ebakisi makoki oyo elobi ete esengeli mpo na kotonga lisusu.

Likama yango ekozala moke soki bato bazongi kozanga likama na bandako oyo bakoki kofanda libela. Ekozala mpe moke soki botali emonisi ete biloko ebebi mingi te, to soki kura ya bisika mosusu ekoki kopekisa kozanga kura.

Makambo ya kolanda sikoyo

• Soki mampinga ya Nepal to bakonzi oyo batalaka makama bandimisi ete moto mosusu abikisami na tuneli, to basakoli ete mosala ya koluka bato ya bomoi esili.
• Makambo botali ekomonisa mpe mikolo oyo Trishuli 3A, Trishuli 3B mpe Chilime ekozonga na mosala.
• Sango ya sika oyo etalelami mpe endimisami na Save the Children to bakonzi ya lisungi: mabota oyo esangani lisusu, motángo ya sika ya bana oyo bakabwani na baboti, to kobakisama ya misala ya koluka mabota.
• Lapolo ya bakonzi ya Nepal oyo ekobima mpo na koyebisa oyo ebebi, mpe mwango ya kotonga lisusu elongo na motuya oyo ekosɛnga.