Okushintshile
Ngokwemibiko ye-DW, ihhovisi likaBenjamin Netanyahu liyaphika ukuthi i-United Arab Emirates yamxwayisa ngaphambi kokuhlasela kweHamas kwango-Okthoba 7, 2023. I-Haaretz ibike ukuthi uMongameli we-UAE uMohammed bin Zayed wakhuluma ngocebo lweHamas lokuhlasela ocingweni noNetanyahu ezinsukwini eziyi-10 ngaphambi kwalokho; i-UAE yathi imininingwane yezobunhloli efanele iyadluliswa lapho kudingeka, ngaphandle kokuqinisekisa lowo mbiko.
Lesi simangalo sivele ngaphambi kokhetho lwase-Israel lwenyanga ezayo. Ngo-Okthoba 7 kwabulawa abantu ababalelwa ku-1,200 e-Israel, kwase kuthunjwa abantu abangu-251 bayiswa eGaza.
Kungani Lokhu Kubalulekile
Lokhu kuphakamisa umbuzo oqinile okhethweni oseluvele lumakwe ukuhlukumezeka kwango-Okthoba 7: akukhona nje ukuthi konakelephi, kodwa ukuthi ngabe isexwayiso esivela kumlingani wesifunda safinyelela yini ehhovisi lezepolitiki eliphakeme lezwe, nokuthi saphathwa kanjani.
Lowo mehluko ubalulekile. Ukukhathazeka okujwayelekile ngengozi esifundeni kungenye into; isexwayiso esiqondile esingasetshenzelwa singenye. Ukuphika okuqinile kukaNetanyahu nesitatimende se-UAE esilinganiselwe ngokucophelela kushiya lolu daba olusemqoka lungakaxazululeki. Kodwa lesi simangalo sinikeza abaphikisi indlela ecacile yokufuna uphenyo olusemthethweni, kuyilapho sidonsela ukunaka komphakathi okukhulu, nokungakhululekile, ekushintshaneni ngolwazi lwezobunhloli nabalingani besifunda esikhathini esizayo.
Umbono wethu (ukuqagela okunolwazi): umphumela osheshayo kungenzeka ube owezepolitiki, hhayi owobufakazi. Uma kungekho mbiko womphakathi oqinisekisa okuqukethwe yisexwayiso, owasamukela nendlela esaphathwa ngayo ngaphambi kokuvota, impikiswano isengashintsha izinsiza nezimpikiswano zomkhankaso iye ekuzilungiseleleni nasekuziphenduleleni. Uma kutholakala ubufakazi obuyisiqinisekiso, ingcindezi ingasuka ezinkulumweni iye ekuhlolweni okusemthethweni kakhudlwana kwendlela izexwayiso zangaphandle ezamukelwa, ziqinisekiswa futhi zidluliselwa ngayo emazingeni aphezulu.
Ukuqhathanisa nomlando
Umbiko we-The Guardian wachaza isexwayiso okubikwa ukuthi sanikezwa i-Israel ngaphambi kweMpi Yom Kippur yango-Okthoba 1973, esadluliswa ngomzila owawuxhumene neGibhithe. Ukufana kwesakhiwo kusembuzweni ofanayo onzima wezikhungo: lapho kufika isexwayiso sokuhlasela okukhulu, ubani onquma ukuthi sithembeke ngokwanele yini ukuze kushintshwe izinga lokulungela?
Umehluko mkhulu. Icala lika-1973 lalibandakanya amabutho kahulumeni waseGibhithe nawaseSyria kanye nobudlelwano obuphikisanwayo nomthombo wezobunhloli; isinsolo samanje sithinta isexwayiso okubikwa ukuthi savela e-UAE mayelana neHamas, uNetanyahu athi akakaze asithole. Isixwayiso somlando sabikwa ezinsukwini ezimbalwa kuphela ngaphambi kokuhlasela, kanti lesi sinsolo sithinta ucingo olwenzeka ezinsukwini eziyi-10 ngaphambili.
Amabutho aseGibhithe nawaseSyria ahlasela ngo-Okthoba 6, 1973, futhi le mpi yashintsha ezepolitiki zase-Israel; uGolda Meir nekhabhinethi yakhe bagcina besulile. Lowo mlando usikisela ukuthi okubalulekile ukubheka manje ukuthi le mpikiswano izohlala yini iyisikhali somkhankaso noma izoba ukuhlolwa okucacile kwesibopho sezikhungo.
Ukuhlolwa komthelela
UNetanyahu neLikud basengozini emasontweni angaphambi kokhetho ngoba izimbangi zingabophela isexwayiso esithile okusolwa ukuthi sikhona emibuzweni ebanzi mayelana nokulungela kwango-Okthoba 7. Ukuphika kwehhovisi kunciphisa amandla asheshayo alesi simangalo, kodwa akukususi ukubaluleka kwaso njengesisekelo sokufuna ukuziphendulela.
Amaqembu aphikisayo athola isisekelo esicace kakhudlwana sokufuna uphenyo olusemthethweni. Uma lesi simangalo sihlala sigqamile, angase enze ukulungela kube yindaba enkulu emilayezweni yomkhankaso, ephoqa iLikud ukuba ichithe umzamo omkhulu ivikela umlando wayo.
Imindeni ethintekile ngo-Okthoba 7 ingase ibone ingcindezi evuselelwe yokufuna izimpendulo. Leyo ngcindezi ingadlulela ngale kwezepolitiki zamaqembu uma kuvela ulwazi oluthembekile mayelana nendlela isexwayiso esadlula ngayo ezikhungweni zikahulumeni.
Iziteshi zobunhloli ze-UAE ne-Israel zingase zibe bucayi kakhulu ezinyangeni eziyi-6 kuya kweziyi-12 ezilandelayo. Uma impikiswano yomphakathi iguqula ukuxhumana kwangasese kwezokuphepha kube yisikhali sezepolitiki sasekhaya, izikhulu zingase ziqaphele kakhudlwana ngendlela ukuxhumana okunjalo okuchazwa nokuphathwa ngayo.
Izimo ezingase zenzeke
Okungenzeka kakhulu: Uma kungekho bufakazi bomphakathi obuqinisekisa okuqukethwe yisexwayiso, owasamukela nendlela esaphathwa ngayo ngaphambi kokhetho, lesi simangalo sizohlala siyindaba yomkhankaso ephikisanwayo emasontweni azayo. Amaqembu aphikisayo azoqhubeka esisebenzisa ukucindezela ukuba kube nophenyo, kuyilapho ihhovisi likaNetanyahu liqhubeka nokuphika. Ushintsho olusebenzayo luyoba ukugxila okuqinile kokhetho ekuziphenduleleni, hhayi ukuguqulwa okuqinisekisiwe kwalokho okwaziwayo ngo-Okthoba 7. Izimfuno eziphindaphindiwe zabaphikisi, ukuphika okuqhubekayo nokungabi khona kwesixazululo somphakathi kuzokuqinisa le ndlela.
Okuhle: Uma amarekhodi noma ubufakazi obuvela kubantu abangakhonjwa buhlukanisa isexwayiso esiqondile nokukhathazeka okubanzi kwesifunda futhi bubonisa indlela esadlula ngayo ezikhungweni zase-Israel, ingcindezi ingakhula yokuthi kube nokubuyekezwa okugxile ngqo ezinqubweni zokuqinisekisa izexwayiso ezinyangeni eziyi-6 kuya kweziyi-12. Lokho kungaguqula impikiswano yeqembu ibe yimithetho ecacile yokudlulisa ulwazi lobunhloli lwangaphandle emazingeni aphezulu. Imibiko yomphakathi engaguquki evela ezikhulwini ze-UAE nezase-Israel, noma ukubuyekezwa okunemigomo ecacile, kungasekela lo mphumela.
Okubi: Uma ubufakazi obengeziwe bubonisa ukuthi isexwayiso esiqonde ngokwanele safinyelela kubathathi bezinqumo abafanele futhi akukho sinyathelo esathathwa ngaso, ukungathembani ekuphatheni kukahulumeni udaba lwango-Okthoba 7 kungajula ezinyangeni eziyi-6 kuya kweziyi-12 ezilandelayo. Izimfuno zokuba kube nekhomishini yombuso yophenyo zinganwebeka, zenze ukwengamela ezobunhloli kube yisivivinyo esikhulu sokuba semthethweni kwezikhungo. Ukuqinisekiswa kwesikhathi, ukucaca nokuthi izinqumo zathathwa kanjani kungaba yimbangela ebalulekile.
Okufanele kubhekwe ngokulandelayo
- Umbiko we-UAE noma wase-Israel ongabhekiswa kumthombo othile, ocacisa ukuthi ngabe isexwayiso sadluliswa yini, nini, kubani nangemininingwane enjani.
- Ukuthi isikhungo sase-Israel simemezela yini uphenyo noma sibeka imigomo ecacile yophenyo ehlanganisa ukuphathwa kwezexwayiso zangaphambi kuka-Okthoba 7.
- Ukuthi abazongenela ukhetho abakhulu bayaqhubeka yini nokuxhumanisa lesi simangalo nokulungela, ukuziphendulela nezimfuno zophenyo.
Comments
No comments yet.