← All stories

UNdodana Tshuma Uyavuma Amacala Ezibhamu eNingizimu Afrika

UNdodana Mkhanyisi Tshuma uvume amacala eNingizimu Afrika ahlobene nesibhamu, izinhlamvu nomthetho wabokufika, kuyilapho abashushisi baseBrithani bethi bahlose ukumangalela uTshuma ngamacala amathathu okubulala.

Kungani lokhu kubalulekile

Ukuvuma amacala kunciphisa icala lobugebengu lendawo, kodwa iziphathimandla zithi zizofuna ukudluliselwa kwakhe kuphela ngemva kokuphela kwalelo cala, okushiya izinqubo zendawo ziyisango eliseduze okufanele kudlule kulo ngaphambi kodluliso.

Trends Today publication

Osekushintshile

UNdodana Mkhanyisi Tshuma uvume amacala eNingizimu Afrika okutholakala nesibhamu nezinhlamvu ngokungemthetho, kanye necala lokwephula umthetho wabokufika ngokungena ezweni ngesikhathi eyisibaleki esifunwayo, ngaphansi kwesivumelwano sokuvuma icala. Iziphathimandla zaseNingizimu Afrika zithi zizofuna ukuba adluliselwe e-United Kingdom uma icala lendawo seliphelile; abashushisi baseBrithani bathi bahlose ukumangalela uTshuma ngamacala amathathu okubulala. AP News

Amacala ahlongozwayo aphathelene nokushona kukankosikazi kaTshuma, uNothabo Zandile Tshuma, namadodakazi abo, uNatalie, 15, noNala, 5, abatholwa belimele emakhanda emzini wabo eduze kwaseBedford ngoJulayi 6. Amaphoyisa aseBrithani athi akholelwa ukuthi uTshuma washiya i-UK ngoJulayi 4, wadlula eZimbabwe wafika eNingizimu Afrika ngaphambi kokuba kutholakale izidumbu. Waboshwa eGoli ngoJulayi 10 ephethe isibhamu nezinhlamvu, ngemva kokukhishwa kwesaziso se-Interpol. AP News

Kungani kubalulekile

Isivumelwano sokuvuma icala sixazulula amacala aseNingizimu Afrika ashiwo, kodwa asiqinisekisi ukuthi uTshuma unesibopho ngokushona kwalaba bantu noma ukuthi uzoshushiswa e-UK. Izinqubo ezisasele eNingizimu Afrika yizona ezivimba ngokushesha ukuthi aqale ukudluliselwa, kanti ukudluliswa kwakhe kusalokhu kungaqinisekile.

Abashushisi baseBrithani bangaletha amacala okubulala amenyezelwe enkantolo yase-UK kuphela uma icala lendawo liphela futhi ukudluliselwa kwakhe kutholakala. Emndenini wezisulu osele, izigwebo zaseNingizimu Afrika ziyohlala zihlukene ngokomthetho nezinsolo ezimayelana nokushona kwabantu eduze kwaseBedford, ngaphandle uma leyo nqubo yenzeka.

Ukuqhathanisa nomlando

Umzamo waseNingizimu Afrika wokuthola ukudluliselwa kukaShrien Dewani esuka e-UK mayelana nezinsolo ezihlobene nokubulawa kukankosikazi wakhe eKapa nawo wenza ukudluliselwa kwaba yisigaba esihlukile ngaphambi kokuqulwa kwecala lokubulala. UDewani wadluliselwa ngo-2014, kodwa ijaji laseKapa kamuva lalichitha icala labashushisi lamkhulula, lithola ukuthi ubufakazi babunganele futhi buyaphikisana. The Guardian

Kulokhu indlela iphambene, futhi icala lendawo likaTshuma eNingizimu Afrika kumele liphele kuqala. Lesi siqhathaniso sikhombisa ukuthi ukudluliselwa kunquma indawo lapho icala lingalalelwa khona, hhayi ukuthi ubufakazi buyokwanela yini ukusekela ukushushiswa okulandelayo.

Ukuhlolwa komthelela

Iziphathimandla zaseNingizimu Afrika zithole ukuvuma amacala okungase kunciphise ububanzi becala lendawo emasontweni noma ezinyangeni ezizayo, kuyilapho zisagcina uTshuma eboshiwe phakathi nalezo zinqubo. Kodwa le nqubo ibambezela ukudluliswa iziphathimandla ezithi zihlose ukukufuna.

Kubashushisi baseBrithani, ukufinyelela enkantolo yase-UK kuncike ekuqedweni kwecala lendawo nasekutholakaleni kokudluliselwa kwakhe, okungase kubambezele amacala amenyezelwe izinyanga eziyisithupha kuya kweziyi-12 noma ngaphezulu. Ngokubanzi, leli cala libonisa ukuthi ukushushiswa kwamacala endawo kungaholela esinyathelweni somthetho esisheshayo, kuyilapho izinsolo zokubulala eziwela imingcele zisancike enqubweni ehlukile yokudluliswa.

Umbono wethu (ukuqagela okunolwazi): ukuvuma amacala kwenza ukudluliselwa kwakhe kube nokwenzeka kakhulu uma icala laseNingizimu Afrika seliqediwe, kodwa inkinga yezomthetho noma ephathelene nokufaneleka kwakhe engaphansi kwezimo zaleli cala ingabambezela ukudluliswa futhi igcine izigwebo zaseNingizimu Afrika zihlukene nanoma yiziphi izinqubo zokubulala e-UK.

Izimo ezingaba khona

Okungenzeka kakhulu: Uma icala laseNingizimu Afrika liphela ngaphandle kwenkinga enkulu, iziphathimandla ziqala inqubo eshiwo yokudluliselwa ezinyangeni eziyisithupha kuya kweziyi-12, zisuse uTshuma ezinqubweni zamacala endawo zimyise enqubweni yenkantolo yase-UK lapho abashushisi belandela khona amacala amenyezelwe. Lena indlela ecace kakhulu ngoba isivumelwano sokuvuma icala sinciphise icala eliphuthumayo. Isinqumo sokugcina sendawo, isinyathelo esisemthethweni sokudluliselwa, namalungiselelo okumdlulisela e-UK kungakusekela; icala lendawo elithatha isikhathi eside, ukungaphumeleli kodluliso, noma ushintsho ohlelweni lwamacala kungakwenza kube buthaka.

Isimo esingcono: Uma izinqubo zendawo ziphela ngokushesha futhi kungekho nkinga yezomthetho noma yokufaneleka ephazamisa ukunikelwa kwakhe eziphathimandleni, uTshuma angadluliselwa ekugcinweni kwe-UK ngokushesha, okuvumela abashushisi baseBrithani ukuba balethe amacala amenyezelwe phambi kwenkantolo yase-UK. Lokho kungasusa icala enqubweni yaseGoli yamacala endawo kuliyise enkundleni yase-UK mayelana nokubulawa okusolwayo. Isinqumo sokugcina esisheshayo, ukufakwa kwesicelo sokudluliselwa okuqinisekisiwe, nokudluliswa kwakhe kungasekela lo mphumela.

Isimo esibi: Uma icala laseNingizimu Afrika lihlala lingaxazululiwe noma ukudluliselwa kwakhe kubhekana nenselelo yezomthetho, yezempilo, noma enye ephathelene nokufaneleka kwakhe, abashushisi baseBrithani bangase bangakwazi ukuletha amacala amenyezelwe isikhathi eside. Izigwebo zaseNingizimu Afrika ziyohlala zihlukene nezinsolo ezizungeze ukushona kwabantu eduze kwaseBedford. Ukuhlehliswa, ukumiswa kokudluliswa yinkantolo, noma ukuvela kwesithiyo esivimba ukudluliselwa kungakhomba kule ndlela.

Okufanele kubhekwe ngokulandelayo

  • Ukugwetshwa noma isinqumo sokugcina senkantolo yaseNingizimu Afrika ecaleni lesibhamu, izinhlamvu, nelokwephula umthetho wabokufika.
  • Isinyathelo esisemthethweni sokudluliselwa kwakhe ngemva kokuphela kwezinqubo zendawo.
  • Noma yikuphi ukudluliselwa ekugcinweni kwe-UK kanye nesinyathelo senkantolo esilandelayo mayelana namacala amathathu okubulala amenyezelwe.
Sources (4)
  1. AP NewsMan wanted over killings of wife and daughters in UK pleads guilty to gun offenses in South Africa
  2. theguardian.comHoneymoon murder: South African authorities request extradition of Shrien Dewani
  3. theguardian.comShrien Dewani cleared of honeymoon murder of wife Anni Dewani
  4. theguardian.comShrien Dewani: judges halt extradition on mental health ground

Comments

No comments yet.