Emiwendo gy’ebintu ebigulibwa mu bungi mu Amerika gyalinnye 5.4% mu August, okulinnya kw’ebbeeyi kukyagenda mu maaso

Kiki ekyakyuse

Okusinziira ku AP Business, emiwendo gy’ebintu ebigulibwa mu bungi mu Amerika gyalinnye 5.4% mu August bw’ogigeraageranya ne mwaka oguwedde. Mu July gyali 4.7%.

Emiwendo gyalinnye 0.4% okuva mu July okutuuka mu August. Emiwendo egitakwatibwako nnyo n’enkyukakyuka mu mafuta n’amasannyalaze gyalinnye 4.6% mu mwaka. Mu kiseera kye kimu, omuwendo gw’amafuta gwasukka $100 buli bbaala olw’okuddamu kw’olutalo mu Middle East.

Ekifaananyi ekiriwo kati kiri bwe kiti:

• Ensaasaanya y’amasannyalaze n’ebintu ebirala ebigulibwa mu bungi etandise nate okulinnya.
• Emisolo ku bintu ebiyingizibwa mu ggwanga gisigadde nga giyinza okwongera okunyigiriza emiwendo.
• Ebibalo bino bijja kuyamba okusalawo kwa Federal Reserve ku magoba wiiki ejja.

Lwaki kino kikulu

Kino kulabula ku magoba g’amakampuni nga tekinnafuuka kizibu abantu kye balaba ku risiti z’ebyagulibwa.

Amakampuni agasinziira nnyo ku mafuta, entambula oba ebintu ebyetaaga amasannyalaze mangi galina okulondawo. Gayinza okwetikka ensaasaanya eyeyongedde ne gakwata ku magoba matono. Oba gayinza okwongera emiwendo ne gafiirwa bakasitoma.

Okuteebereza kwaffe okwesigamiziddwa ku bikwata ku nsonga kwe kuti: ensaasaanya ekwatagana n’amasannyalaze eyinza okusigala nga yongerera okulinnya kw’ebbeeyi mu bbanga erimpi. Amakampuni gayinza okussa ekitundu ku kweyongera kuno ku bakasitoma, singa gaba n’obusobozi obumala okwongera emiwendo.

Singa omuwendo gw’amafuta gusigala waggulu, abaddukanya amaduuka amatono n’abakola ebintu bayinza okuba nga tebalina bbanga limala kukuuma magoba gaabwe nga tebannayongera miwendo oba okukendeeza ku bungi bw’ebintu bye bakola.

Singa obwetaavu bw’abantu bukendeera, bayinza okwetikka ekitundu ekisinga obunene eky’okukosebwa kuno.

Ku maka, kino kiyinza okuleeta okukyeyongera kw’okusoomoozebwa ku mafuta, eby’okulya, engoye n’ebintu ebirala ebyetaagisa.

Ku Federal Reserve, ensonga esoomooza eri nti okulinnya kw’ebbeeyi kukyali waggulu, ate magoba agawaggulu gakendeeza ku mirimu gy’ebyenfuna.

Ebibalo bya August tebikakasa nti magoba ganaayongezebwa. Naye bifuula okukyeyongera okukaluwa okwatula nti okulinnya kw’ebbeeyi kuwedde.

Enkola obuzibu gye buyinza okusaasaana

Enkola eno nnyangu okugoberera:

1. Emiwendo gy’amafuta ne ggaasi bwe giyongera, ensaasaanya y’okukola n’okutambuza ebintu nayo eyongera.

1. Abakola ebintu, abaddukanya amaduuka n’amakampuni agakola nnyo ku kutambuza emigugu balina okulondawo wakati w’okukkiriza magoba matono n’okwongera emiwendo gye batundamu.

1. Emiwendo egiyongedde gituuka ku maka singa amakampuni gaba n’obusobozi obumala okwongera emiwendo.

1. Amaanyi g’okugula bwe gakendeera, obwetaavu nabwo buyinza okunafuwa. Ekyo kifuula amakampuni okukaluwa okuyisa ku bakasitoma ensaasaanya endala eyeyongera.

Emisolo ku bintu ebiyingizibwa mu ggwanga giyinza okwongera amaanyi ku nkola eno olw’okwongeza omuwendo gw’ebintu n’ebikozesebwa ebiva ebweru.

Obuzibu buyinza okuba obutono singa emiwendo gy’amafuta gikendeera, amakampuni ne geetikka ensaasaanya, oba obwetaavu obunafuye ne buziza emiwendo emingi okulinnya.

Okukebera engeri gye bikosaamu

Amaka g’Amerika ge gayinza okusinga okukosebwa singa okukyeyongera kuno kutuuka ku miwendo mu maduuka.

Gandiyingidde mu kusaasaanya okusinga ku bintu ebyetaagisa nga tegafunye maanyi malala ga kugula.

Abaddukanya amaduuka amatono n’abakola ebintu bo bayinza okufuna ebibala ebitali bimu.

Okulinnya emiwendo kuyinza okuuma magoba, naye bakasitoma bayinza okugula ebintu bitono.

Okweetikka ensaasaanya kuyinza okuuma obwetaavu, naye ne kuleka ensimbi ntono ez’okupangisa abakozi, okussa ssente mu bizinensi oba okugigaziya.

Federal Reserve nayo eri mu mbeera enzibu.

Emiwendo gy’ebintu ebikolerwa, nga ogw’awamu n’ogw’ebintu ebikulu, bwe giyongera, kyekalubya omulimu gw’okugerageranya wakati w’okufuga okulinnya kw’ebbeeyi n’omuwendo gw’ebyenfuna oguva ku magoba amatono agawaggulu.

N’olwekyo, okusalawo ku nkola y’ensimbi ekuddako kujja kuba kukulu nnyo eri embeera y’okwewolera n’okuteekateeka kwa bizinensi.

Abakola amafuta bayinza okuganyulwa singa amafuta gasigala waggulu wa $100 buli bbaala, kubanga omuwendo gwe batuukako n’essuubi ly’ensimbi ze banaafuna biyinza okulinnya.

Naye alipoota eno tetegeeza wa kinnoomu ku bakola amafuta afuna magoba mangana oba engeri gy’anaakolamu.

Embeera eziyinza okubaawo

Esinga okubaawo

Singa emiwendo gy’amafuta gisigala waggulu naye ne gitalinnya nnyo, amakampuni ganaayongera miwendo mu bimu ku bintu ate ne geetikka ekitundu ku nsaasaanya ng’amagoba gakendeera mu wiiki eziddako okutuuka ku myezi mukaaga.

Ekyo kinaakuuma okunyiigiriza okulinnya kw’ebbeeyi nga kukyaliwo, era kinaaleetera Federal Reserve okweyisa n’obwegendereza obusingawo ku magoba.

Embeera eno eyinza okusinga okubaawo singa ebibalo by’emiwendo abantu bye basasula biraga nti emiwendo gy’amafuta oba ebintu guddamu okulinnya, ate amakampuni ne galaga nti ensaasaanya y’okukola eyongedde era nti gayongedde n’emiwendo.

Embeera ennungi

Singa ensaasaanya y’amasannyalaze ekendeera era emisolo ku bintu ebiyingizibwa mu ggwanga ne gitalanda, okulinnya kw’emiwendo gy’ebintu ebigulibwa mu bungi kuyinza okukendeera oluvannyuma lwa August.

Amakampuni gandibadde n’ensonga ntono okwongera emiwendo, ate Federal Reserve n’efuna ebanga ddene okwewala okwongera okunyweza magoba.

Ekyo kisinziira ku mafuta okukendeera okuva ku mitendera egyalangiddwa wiiki eno, n’ebibalo ebiddako eby’okulinnya kw’ebbeeyi okulaga nti okusoomoozebwa okuli wansi kukendedde.

Embeera embi

Singa amafuta gasigala waggulu wa $100 buli bbaala, emisolo ne gyeyongera, ate amakampuni ne gayisa ku bakasitoma ekitundu kinene eky’ensaasaanya eyongedde, emiwendo egyawaggulu giyinza okusaasaana mu nkola z’okutuusa ebintu mu myezi mukaaga okutuuka ku 12.

Amakampuni gayinza okwongera emiwendo oba okukendeeza ku bungi bw’ebintu bye gakola. Ekyo kinaakendeeza ku busobozi bw’amaka okugula era kiyingize Federal Reserve mu kusoomoozebwa okwongera okukuuma magoba nga gali waggulu.

Embeera embi eyongera okuba ey’amanyi singa okulinnya kw’emiwendo gy’ebintu ebikolerwa ebikulu kugenda mu maaso, ate amakampuni ne galangirira okwongera emiwendo mu bintu bingi oba okukendeeza ku bungi bw’ebintu bye gakola.

Kiki eky’okulondoola

• Olukiiko lwa Federal Reserve ku nkola y’ensimbi wiiki ejja: oba abakungu banaassa essira ddene ku kabi k’okulinnya kw’ebbeeyi, oba banaalaga nti magoba ganaasigala waggulu okumala ebbanga.
• Ekikolwa ky’okupima okulinnya kw’ebbeeyi ekirondebwa, ekigenda okufulumizibwa nga September 30: oba kinaalaga okusoomoozebwa okukyaliwo okukwatagana n’okulinnya kw’emiwendo gy’ebintu ebikolerwa mu August.
• Emiwendo gy’amafuta mu nnaku ne wiiki ezijja: oba ginaasigala waggulu w’omutendera gwa $100 buli bbaala ogwalangiddwa.
• Ensalawo z’amakampuni ku miwendo n’amagoba: oba ganaayongera miwendo oba geetikke ensaasaanya y’ebintu ebikozesebwa eyongedde.